Bỏ phiếu tín nhiệm trở thành điểm ngoặt của chính phủ
Chính trường Pháp sắp đối mặt với một thời khắc quan trọng. Thủ tướng François Bayrou đã tuyên bố sẽ đệ trình dự thảo ngân sách lên Hạ viện vào ngày 8 tháng 9 và phát động một cuộc bỏ phiếu tín nhiệm. Quyết định này không chỉ thử nghiệm khả năng thực thi của cải cách tài chính mà còn có thể quyết định chính phủ đương nhiệm có thể tiếp tục cầm quyền hay không. Bayrou thừa nhận rằng động thái này rủi ro rất cao, nhưng ông nhấn mạnh "mối nguy hiểm lớn nhất là không làm gì cả".
Tổng thống Macron đã chấp thuận triệu tập quốc hội trước thời hạn để chính phủ có thể đối đầu trực tiếp về vấn đề ngân sách. Bayrou hy vọng thông qua hành động này sẽ khiến tất cả các đảng chính trị đưa ra lập trường rõ ràng, từ đó phá vỡ tình trạng bế tắc dài lâu về chính sách tài chính.
Nội dung và tranh cãi về kế hoạch ngân sách
Lõi của dự thảo ngân sách do Bayrou đề xuất là cắt giảm khoảng 44 tỷ euro (tương đương 51 tỷ USD) chi tiêu, đồng thời kết hợp với các biện pháp tăng thuế nhằm ngăn chặn tình trạng tài chính công của Pháp xấu đi thêm. Ông cho rằng đây là con đường duy nhất để ngăn chặn nguy cơ khủng hoảng tài chính, trong đó có biện pháp gây tranh cãi là hủy bỏ hai ngày lễ công cộng.
Tuy nhiên, kế hoạch này đã kích động sự phản đối mạnh mẽ cả trong và ngoài quốc hội. Những người chỉ trích cho rằng, gánh nặng thuế bổ sung và việc cắt giảm ngày lễ sẽ đẩy gia đình vào khó khăn hơn và làm mất ổn định xã hội, trong khi người ủng hộ thì nhấn mạnh rằng nếu không thực hiện các biện pháp nghiêm ngặt, nguy cơ nợ công của Pháp có thể xấu đi nhanh chóng.
Sự đồng lòng của phe đối lập
Đối đầu với động thái của Bayrou, nhiều đảng phái đã nhanh chóng lên tiếng thể hiện lập trường. Đảng bất khuất Pháp thuộc phe cực tả, Đảng Xanh và Liên minh Quốc gia thuộc phe cực hữu đều tuyên bố sẽ bỏ phiếu chống. Lãnh đạo đảng Xã hội Olivier Faure cũng xác nhận sẽ không ủng hộ chính phủ.
Lãnh đạo Liên minh Quốc gia Le Pen đã thẳng thắn trên mạng xã hội rằng, chính phủ Bayrou đi theo đường lối của Macron và Pháp đã rơi vào tình trạng khó khăn kinh tế vì "8 năm chủ nghĩa Macron". Lời phát biểu của bà đã làm gia tăng mối lo ngại về kết quả của cuộc bỏ phiếu.
Nếu phe đối lập duy trì sự đồng lòng vào ngày 8 tháng 9, chính phủ có nguy cơ bị lật đổ rất cao. Một khi đa số nghị sĩ bỏ phiếu chống, Bayrou sẽ phải từ chức và đệ trình từ nhiệm của chính phủ.
Phản ứng tức thì của thị trường tài chính
Dấu hiệu bất ổn chính trị nhanh chóng lan truyền đến thị trường tài chính. Cổ phiếu của một rổ các công ty có rủi ro liên quan nhiều đến nội địa Pháp do Barclays theo dõi đã giảm 2,9% vào thứ Hai, cho thấy nhà đầu tư đang thận trọng với triển vọng tương lai.
Trên thị trường trái phiếu, chênh lệch lãi suất trái phiếu chính phủ 10 năm của Pháp và Đức đã tăng 5 điểm cơ bản lên 75 điểm cơ bản, mức cao nhất kể từ tháng 4. Xu hướng này được hiểu là nhà đầu tư đòi hỏi bồi thường rủi ro cao hơn để đối phó với những bất ổn về tài chính và chính trị có thể xảy ra của Pháp.
Áp lực kép về chính trị và kinh tế
Tình trạng tài chính hiện tại của Pháp đã ở mức giới hạn, nợ cao và tăng trưởng thấp khiến cho chính phủ phải đưa ra lựa chọn khó khăn giữa chi tiêu và cải cách. Dù có tranh cãi, kế hoạch cải cách của Bayrou có logic là nhắm ngăn chặn Pháp bị coi là "vòng yếu kém tài chính" trong khu vực đồng euro.
Đồng thời, tình hình chính trị bấp bênh làm tăng thêm khó khăn trong việc thúc đẩy cải cách. Phe đối lập không chỉ phản đối thắt chặt tài chính mà còn có ý định qua đó lật đổ chính phủ để thay đổi cục diện chính trị.
Triển vọng tương lai
Trong những ngày tới, chính phủ Bayrou sẽ triển khai các hoạt động vận động mạnh mẽ nhằm tìm kiếm sự ủng hộ từ các nghị sĩ trung lập và ôn hòa. Nhưng dù như vậy, triển vọng của cuộc bỏ phiếu tín nhiệm vẫn vô cùng bấp bênh. Nếu bỏ phiếu thất bại, Pháp có thể đối diện với giai đoạn trống rỗng về chính trị và làm xói mòn niềm tin của nhà đầu tư hơn nữa.
Dù kết quả bỏ phiếu thế nào, ngày 8 tháng 9 tại Hạ viện sẽ trở thành một mốc quan trọng trong chính trị Pháp. Đối với chính phủ, đây vừa là cuộc khủng hoảng tín nhiệm, vừa là một thử thách lớn về hướng đi của tài chính trong tương lai.
