Do ảnh hưởng của việc mưa rơi không đều và thiếu hụt, cùng với giá cả của các mặt hàng lương thực cơ bản tăng lên một cách phổ biến, tỷ lệ lạm phát bán lẻ hàng năm của Ấn Độ trong tháng Bảy đã đạt đến mức cao nhất trong 15 tháng là 7.44%, trong khi tỷ lệ lạm phát giá thực phẩm thậm chí còn tăng mạnh đến mức cao nhất trong ba năm rưỡi là 11.5%. Sự tăng vọt nhanh chóng của giá thực phẩm đã buộc chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi phải hành động nhanh chóng, tăng cường cung cấp lương thực, giảm bớt áp lực lạm phát thực phẩm, nhằm tránh sự phản đối mạnh mẽ từ phía cử tri trong cuộc bầu cử sắp tới.
Hai nguồn tin từ chính phủ Ấn Độ tiết lộ, nhằm giảm bớt khó khăn cho người tiêu dùng thu nhập thấp, chính phủ đang xem xét việc mở rộng một chương trình cung cấp thực phẩm miễn phí, dự kiến sẽ kết thúc vào tháng Mười Hai. Các nhân vật có liên quan dự kiến chi phí cho trợ cấp thực phẩm trong năm tài khóa 2023/24 sẽ lên tới 1.97 nghìn tỷ rupee (tương đương 23.83 tỷ USD), và việc mở rộng chương trình thực phẩm miễn phí có thể sẽ làm tăng chi phí chính phủ cho trợ cấp thực phẩm.
Chính phủ Ấn Độ qua mạng lưới phân phối của mình đã tăng cường bán rau có trợ giá, đặc biệt là hành tây và cà chua, đồng thời đưa kho dự trữ lúa mì và đường ra thị trường để kiềm chế giá thực phẩm tăng cao. Nguồn tin chính phủ cho biết, những biện pháp trợ cấp này có thể tốn của chính phủ hơn 12 tỷ USD.
Gần đây, chính phủ Ấn Độ đã lần đầu tiên sau bảy năm cấm xuất khẩu đường, bên cạnh lệnh cấm xuất khẩu gạo vào tháng trước, chính phủ Ấn Độ đang thông qua nhiều lệnh cấm xuất khẩu thực phẩm hơn nữa để cung cấp thêm nguồn lương thực cho thị trường nội địa. Và lệnh cấm xuất khẩu thực phẩm của chính phủ Ấn Độ không chỉ làm tăng giá thực phẩm ở các quốc gia và khu vực kinh tế khác mà còn gây khó khăn cho nỗ lực giảm lạm phát của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ, Ngân hàng Trung ương Châu Âu và các ngân hàng trung ương lớn khác trên toàn thế giới.
Một nguồn tin chính phủ không muốn nêu tên cho biết, so với các loại thực phẩm dễ hỏng, chính phủ quan tâm hơn đến các loại ngũ cốc và đậu, đó là những loại thực phẩm chiếm trọng số lớn trong giỏ hàng tiêu dùng. Nguồn tin này cho biết, mặc dù chính phủ có thể tránh ảnh hưởng đến thị trường nội địa và quốc tế, nhưng trong bối cảnh lạm phát, đặc biệt là lạm phát giá thực phẩm tăng vọt, chính phủ Ấn Độ càng chú trọng đến áp lực lạm phát và áp lực bầu cử do giá thực phẩm nội địa tăng cao gây ra.
Gaura Sen Gupta, một nhà kinh tế học tại Phòng Nghiên cứu Kinh tế của IDFC First Bank, cho biết, mặc dù có sự can thiệp từ chính phủ, đà tăng giá thực phẩm hàng tháng trong tháng Tám đã được kiềm chế, nhưng tình trạng thiếu mưa vẫn đang đe dọa nguồn cung lương thực và giá thực phẩm tại Ấn Độ.
Sau khi lượng mưa trong tháng Bảy cao hơn mức trung bình, ba tuần đầu tiên của tháng Tám đã chứng kiến đợt hạn hán hiếm gặp, ảnh hưởng đến nguồn cung và giá cả của các mặt hàng thiết yếu trong nhà bếp như ngũ cốc, rau củ, đường, gia vị, thịt và sản phẩm từ sữa. Harish Galipelli, giám đốc công ty thương mại ILA Commodities India Pvt Ltd., bày tỏ rằng, các loại cây trồng không nhận được lượng mưa cần thiết vào thời điểm quan trọng nhất, khiến áp lực cung cấp lương thực của Ấn Độ được giảm nhẹ trong ngắn hạn.
Giá cà chua tăng vọt đến mức kỷ lục, không chỉ buộc các chuỗi đồ ăn nhanh như McDonald's và Subway phải tạm thời loại bỏ cà chua khỏi thực đơn, mà còn khiến các gia đình Ấn Độ phải cắt giảm chi tiêu, giảm nhu cầu về cà chua. Một công nhân nông trại tại Uttar Pradesh, phía Bắc Ấn Độ, tên là Mohammad Siraj, cho biết đã hai tháng không mua cà chua, sự tăng giá của thực phẩm buộc ông phải giảm nhu cầu về cà chua và các sản phẩm từ đậu.
Do hiện tượng El Niño rất có thể sẽ tiếp tục tồn tại từ tháng Mười Hai năm 2023 đến tháng Hai năm 2024, sự không chắc chắn về triển vọng của các loại cây trồng mùa hè và mùa đông đã tăng lên. Các nhà xuất khẩu thực phẩm Ấn Độ cho biết, một số khu vực trồng lúa ở phía Bắc Ấn Độ vào tháng Bảy năm nay đã bị ngập lụt do mưa không ổn định, ảnh hưởng nặng nề nhất đến vụ lúa của Ấn Độ. Và bây giờ, sản lượng lúa tại miền Nam và Đông Ấn Độ cũng đang bị đe dọa bởi thời tiết hạn hán.
Hiện nay, chính phủ Ấn Độ đang cố gắng tăng cường nguồn cung đậu thông qua nhập khẩu, nhưng nguồn cung từ các quốc gia xuất khẩu như Úc, Mozambique, Myanmar và Tanzania hạn chế. Nitin Kalantri, một nhà buôn đậu, chỉ ra rằng giá đậu có thể tiếp tục ở mức cao trong năm tới do hạn hán đang giảm sức sản xuất tổng thể.
Chủ tịch Hiệp hội Thương nhân Đường Mumbai, Ashok Jain, cho biết với sự gia tăng nhu cầu đường trong những tháng tới do các lễ hội tôn giáo, giá đường của Ấn Độ dự kiến sẽ tăng cao hơn nữa. Ngoài ra, do ảnh hưởng của hiện tượng El Niño, nguồn cung đường của Ấn Độ trong tương lai đang đối mặt với sự không chắc chắn cực kỳ cao.
