Đại học Duke rơi vào cơn bão về quyền dân sự, chính phủ liên bang tăng cường điều tra
Bộ Giáo dục Hoa Kỳ và Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh gần đây đã bắt đầu một cuộc điều tra chung đối với Đại học Duke và các tổ chức liên kết, để điều tra hành vi phân biệt chủng tộc bị cáo buộc trong việc lựa chọn tạp chí luật và giáo dục y khoa. Sự kiện này đánh dấu việc chính phủ liên bang bước vào giai đoạn kiểm tra nghiêm ngặt tính hợp pháp của "cơ chế bình quyền" trong lĩnh vực giáo dục đại học.
Đại học Duke, một trường đại học tư danh tiếng toàn quốc, đã lâu được biết đến trong lĩnh vực học thuật và nghiên cứu, nhưng lần này đang đối mặt với nghi vấn về việc "có hay không đưa yếu tố chủng tộc vào đánh giá học thuật hoặc công việc". Nếu kết quả điều tra khẳng định, trường sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng như ngừng tài trợ liên bang, hạn chế hợp tác.
Nhiều bộ ngành gửi thư, phát đi tín hiệu trách nhiệm rõ ràng
Cuộc điều tra liên ngành lần này xuất phát từ một báo cáo tố cáo gần đây về quy trình lựa chọn nhân sự của "Tạp chí Luật Duke". Báo cáo cho rằng một số ứng viên đã điểm số cao hơn trong quá trình đánh giá do lý lịch chủng tộc hoặc danh tính dân tộc cụ thể, gây bất mãn mạnh mẽ cho tổ chức dân quyền.
Vì vậy, Bộ trưởng Giáo dục Linda McMahon và Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Robert Kennedy Jr. đã cùng gửi thư cho lãnh đạo Đại học Duke, thể hiện rõ lòng quan ngại về "can thiệp quá trình đánh giá học thuật bằng ưu tiên chủng tộc", và yêu cầu trường phải ngay lập tức thực hiện biện pháp cải thiện. Trong thư có viết: "Nguồn vốn liên bang không nên trở thành nguồn tài trợ cho sự thiên vị hệ thống".
Ủy ban dân quyền sắp được thành lập, thời hạn cải thiện chỉ sáu tháng
Để đảm bảo cuộc điều tra và cải thiện có lộ trình kiểm soát được, chính phủ liên bang đã yêu cầu Đại học Duke thành lập "Ủy ban thành tích và dân quyền" do ban giám đốc dẫn đầu. Ủy ban này sẽ trong vòng sáu tháng tiến hành đánh giá toàn diện xem liệu có tồn tại vấn đề phân biệt cấu trúc tại trường, và đưa ra đối sách.
Thư cũng lưu ý thêm, nếu sau sáu tháng không thấy có cải thiện thực tế, hoặc có sự khác biệt lớn trong quá trình điều tra giữa chính phủ và trường, các thủ tục thực thi liên quan sẽ được kích hoạt ngay lập tức. Biểu hiện này được ngoại giới diễn giải là tín hiệu cứng rắn "thúc ép Duke đưa ra lựa chọn".
Nguồn giáo dục công bằng gây tranh cãi, xu hướng "phản bình quyền" tăng nhiệt
Cuộc điều tra lần này không phải trường hợp duy nhất. Từ năm 2024, chính phủ Mỹ đã thực hiện hàng chục cuộc điều tra tương tự đối với các trường đại học, mà vấn đề trung tâm xoay quanh "chủng tộc có trở thành tiêu chí quyết định trong tuyển sinh, học bổng, lựa chọn chương trình không". Đặc biệt, các trường hợp hợp tác với The Ph.D. Project và các chương trình thúc đẩy sinh viên từ nền tảng đa dạng đang trở thành tiêu điểm xem xét.
Trong mắt người ủng hộ, các chương trình này giúp nhóm yếu thế thu hẹp khoảng cách giáo dục cấu trúc. Tuy nhiên, những người chỉ trích cho rằng, những biện pháp này trong thực tế đã lệch khỏi nguyên tắc "cơ hội bình đẳng", tước đoạt cơ hội cạnh tranh công bằng của các dân tộc khác. Cuộc điều tra nhằm vào Duke lần này chính là biểu hiện cụ thể của tranh cãi này ở cấp độ chính sách.
Tài trợ liên bang trở thành tâm điểm tranh luận, đại học đối mặt lựa chọn khó khăn
Khi quan điểm của chính phủ liên bang ngày càng trở nên bảo thủ, vấn đề tài chính trở thành yếu tố chiến lược mà các trường đại học không thể tránh khỏi. Theo thống kê, Đại học Duke mỗi năm nhận được tổng ngân sách hỗ trợ nghiên cứu và giáo dục từ các cơ quan liên bang vượt quá hàng trăm triệu USD, một khi ngưng cấp kinh phí hoặc đóng băng dự án sẽ gây ra ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động và danh tiếng của trường.
Trong bối cảnh này, Đại học Duke và những trường đại học ưu tú tương tự buộc phải tìm điểm cân bằng giữa "tự chủ học thuật" và "phụ thuộc tài chính". Làm thế nào để đảm bảo chính sách đa dạng và bao trùm không vi phạm giới hạn pháp lý liên bang, trở thành vấn đề mới trong quản trị đại học.
