Vào ngày 6 tháng 5 theo giờ địa phương, Uỷ viên phụ trách vấn đề năng lượng của EU, Dan Jorgensen, đã chính thức công bố lộ trình chấm dứt nhập khẩu năng lượng từ Nga từng giai đoạn tại cuộc họp toàn thể của Nghị viện Châu Âu diễn ra ở Strasbourg, Pháp. Kế hoạch này nêu rõ năm 2027 sẽ là hạn chót, khi đó 27 quốc gia thành viên EU phải hoàn toàn ngừng mua năng lượng từ Nga, bao gồm nhiều loại năng lượng từ khí tự nhiên đến vật liệu hạt nhân.
Theo kế hoạch, EU sẽ áp dụng chiến lược tiến hành theo từng giai đoạn để dần dần giảm và cuối cùng cắt đứt quan hệ năng lượng với Nga. Giai đoạn đầu tiên, từ hôm nay đến cuối năm 2025, sẽ cấm ký bất kỳ hợp đồng khí tự nhiên ngắn hạn nào mới, kiềm chế sự phụ thuộc của các thành viên vào năng lượng Nga trong các giao dịch ngắn hạn. Giai đoạn thứ hai, đến cuối năm 2027, sẽ chấm dứt các hợp đồng dài hạn hiện có, hiện chiếm khoảng hai phần ba xuất khẩu khí tự nhiên của Nga sang châu Âu.
Ngoài khí tự nhiên, EU cũng sẽ chống lại việc sử dụng "phi đội tàu ma" để né tránh lệnh trừng phạt và bí mật vận chuyển dầu Nga. Các biện pháp hạn chế liên quan sẽ tăng cường giám sát và thực thi pháp luật, loại bỏ các con đường nhập khẩu xám. Đồng thời, EU cũng dự định ngừng hoàn toàn nhập khẩu uranium và các vật liệu hạt nhân khác từ Nga, đánh dấu bước quan trọng trong việc "khử Nga" trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân.
Để thực hiện chiến lược này, mỗi quốc gia thành viên EU phải lập và xin nộp một kế hoạch hành động chi tiết của quốc gia, trình bày cách thức loại bỏ khí tự nhiên, dầu mỏ và năng lượng hạt nhân của Nga khỏi cơ cấu năng lượng của mình. Những kế hoạch quốc gia này sẽ là căn cứ cho EU điều phối tiến độ "thoát Nga" về năng lượng và sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ và hướng chuyển đổi năng lượng của từng quốc gia.
Quyết định này là một bước đi quan trọng của EU trong lĩnh vực chính sách năng lượng kể từ khi xung đột Nga-Ukraine nổ ra. Mặc dù trước đó EU đã giảm đáng kể nhập khẩu dầu và khí tự nhiên từ Nga, nhưng một số quốc gia thành viên vẫn đối mặt với thách thức trong cơ sở hạ tầng, chuỗi cung ứng và triển khai năng lượng thay thế.
EU cho biết, kế hoạch này không chỉ là đối phó với rủi ro địa chính trị, mà còn phù hợp với mục tiêu chiến lược về chuyển đổi sang năng lượng xanh và đảm bảo an ninh năng lượng lâu dài.
