Quy mô sa thải tăng vọt, thị trường việc làm Mỹ chịu áp lực
Dữ liệu mới nhất cho thấy thị trường việc làm Mỹ đang chậm lại nhanh chóng, quy mô sa thải đạt mức cao nhất trong gần 22 năm qua. Theo báo cáo do tổ chức tư vấn việc làm "Challenger Enterprises" công bố, trong tháng 10, các công ty Mỹ thông báo sa thải hơn 150.000 người, tăng hơn 170% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 183% so với tháng trước. Điều này cho thấy các công ty đang đẩy nhanh việc cắt giảm chi phí nhân lực do triển vọng kinh tế không chắc chắn và áp lực lợi nhuận tăng cao.
Xét theo phân bổ ngành, lĩnh vực công nghệ vẫn là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Các nhà phân tích chỉ ra rằng, với sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, các vị trí truyền thống đang bị thay thế, các công ty đang điều chỉnh cấu trúc để đạt được hiệu quả cao hơn. Thị trường chung cho rằng sự hạ nhiệt của thị trường lao động Mỹ đã trở thành dấu hiệu của chu kỳ suy thoái kinh tế.
Các công ty công nghệ lớn dẫn đầu trong việc cắt giảm việc làm
Xu hướng tái cấu trúc ở Thung lũng Silicon ngày càng gia tăng. Dữ liệu cho thấy, tính đến tháng 10, tổng số nhân sự bị sa thải từ ngành công nghệ Mỹ đã vượt qua 180.000 người. Intel, Microsoft, Amazon, Meta, Accenture và các công ty lớn khác đều đã bắt đầu một vòng cắt giảm nhân sự mới.
Microsoft và Intel cắt giảm nhiều nhất, tương ứng gần 20.000 và hơn 30.000 người. IBM cũng thông báo sẽ tiếp tục tối ưu hóa cấu trúc đội ngũ trong quý IV, dự kiến ảnh hưởng khoảng 2.700 nhân viên. Các chuyên gia trong ngành cho hay, các công ty công nghệ này đang tái phân bổ vốn vào lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và an ninh dữ liệu, phản ánh ngành công nghệ đang trải qua “cuộc tái cấu trúc cơ bản”.
Không chỉ vậy, tập đoàn logistics khổng lồ United Parcel Service (UPS) cũng lên kế hoạch sa thải thêm 14.000 người, chủ yếu tập trung ở các vị trí quản lý, nhằm tái định hình mô hình hoạt động. Công ty này đã cắt giảm khoảng 34.000 vị trí trong năm nay, cho thấy áp lực việc làm đã lan rộng từ ngành công nghệ sang nền kinh tế thực.
Cơ quan chính phủ và chính sách thương mại cũng bị ảnh hưởng
Cuộc khủng hoảng “ngưng hoạt động” của chính phủ Mỹ tiếp tục gây sốc cho việc làm trong khu vực công cộng. Do sự bất đồng về ngân sách tại Quốc hội chưa thể giải quyết, từ đầu tháng 10 khoảng 4.000 nhân viên liên bang đã buộc phải nghỉ việc, nhiều vị trí khác có thể bị cắt giảm nếu việc đàm phán ngân sách tiếp tục bế tắc. Văn phòng Ngân sách Nhà Trắng được cho là đang xem xét cắt giảm thêm 10.000 người, đồng thời có thể đóng cửa Cục Bảo vệ Tài chính Người tiêu dùng.
Cùng lúc, chính sách tăng thuế của Nhà Trắng mang lại sự bất ổn mới. Nhiều công ty sản xuất và doanh nghiệp vừa và nhỏ phản ánh rằng, chi phí nhập khẩu tăng và sự thay đổi chính sách khiến kế hoạch sản xuất và tuyển dụng dễ bị đảo lộn, niềm tin của doanh nghiệp giảm đi rõ rệt. Các nhà kinh tế cảnh báo rằng nếu xung đột thương mại tiếp tục diễn ra, tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ có thể tăng lên trong những tháng tới.
Kỳ vọng giảm lãi suất gia tăng, thị trường đặt cược vào sự thay đổi của Fed
Sự suy giảm nhanh chóng của thị trường lao động đã làm tăng kỳ vọng của các nhà đầu tư về việc Fed sẽ giảm lãi suất vào tháng 12. Chủ tịch Fed St. Louis, Alberto Musalem cho biết, trước việc làm giảm, khả năng Fed áp dụng lập trường nới lỏng là "thực tế". Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng, các nhà hoạch định chính sách cần cân bằng giữa lạm phát và việc làm để tránh áp lực giá tăng trở lại do nới lỏng quá nhanh chóng.
Công cụ “FedWatch” của Sở giao dịch hàng hóa Chicago (CME) cho thấy, tính đến ngày 7 tháng 11, thị trường dự đoán khả năng Fed giảm lãi suất 25 điểm cơ bản vào tháng 12 đã tăng lên 70,6%, trong khi khả năng giữ nguyên lãi suất giảm xuống chưa đầy 30%. Các nhà phân tích cho rằng nếu dữ liệu việc làm và lạm phát tới đây tiếp tục yếu kém, động thái giảm lãi suất có thể được khởi động chính thức trước năm mới.
Triển vọng kinh tế chịu áp lực, không gian chính sách bị hạn chế
Dù kỳ vọng giảm lãi suất tăng cao, nhưng niềm tin của thị trường vào "hạ cánh mềm" của kinh tế Mỹ đang suy giảm. Việc mở rộng quy mô sa thải có nghĩa là các doanh nghiệp đang trở nên thận trọng hơn về triển vọng lợi nhuận và nhu cầu trong tương lai. Chi phí tài chính cao và áp lực thuế quan đang làm suy giảm ý định mở rộng của doanh nghiệp.
Các nhà kinh tế chỉ ra rằng, động thái tiếp theo của Fed sẽ rất tinh tế—nếu giảm lãi suất quá nhanh có thể kích thích lạm phát gia tăng trở lại, nhưng hành động chậm chạp có thể khiến thị trường việc làm tiếp tục xấu đi. Trong cuộc chơi chính sách này, “cân bằng kép” giữa việc làm và lạm phát trở thành thách thức lớn nhất cho quyết định cuối năm của Fed.
