Thỏa thuận “ngừng bắn” thuế quan 10% có thể đạt được trong tuần này
Khi thời hạn áp dụng thuế quan toàn diện của Mỹ vào ngày 1 tháng 8 đang đến gần, hai bên Âu - Mỹ đang tăng tốc đàm phán để đạt được một "thỏa thuận thương mại sơ bộ" trong tuần này, tạm thời khóa mức thuế 10%, tạo không gian cho việc đạt thỏa thuận lâu dài sau này. Trước đó, Trump đã thông báo rằng mức thuế chung dự kiến sẽ thực hiện vào ngày 9 tháng 7 sẽ bị hoãn lại cho đến tháng 8, mang lại khoảng ba tuần để Âu - Mỹ đàm phán.
Nguồn tin từ EU tiết lộ rằng EU đang cố gắng ngoại trừ một số sản phẩm quan trọng bao gồm máy bay và linh kiện, rượu vang và rượu mạnh khỏi thỏa thuận, nhằm giảm bớt tác động đến ngành công nghiệp cốt lõi của châu Âu. Ủy ban châu Âu đã thông báo tới các quốc gia thành viên về tiến trình đàm phán và đang điều phối để hình thành quan điểm thống nhất trong giai đoạn cuối cùng.
Đàm phán ngoại trừ ngành công nghiệp quan trọng đối mặt khó khăn
Chính quyền Trump nhằm thực hiện "tái công nghiệp hóa", bù đắp lỗ hổng tài chính do cắt giảm thuế và hạn chế lợi ích từ các nước khác, đã công bố áp dụng thuế cao đối với các đối tác thương mại toàn cầu, bao gồm cả EU. Nếu không thể đạt thỏa thuận kịp thời, thuế của phần lớn hàng hóa EU xuất khẩu sang Mỹ sẽ tăng lên 50% từ tháng 8, với phạm vi ảnh hưởng rộng.
Để tránh tác động nghiêm trọng đến ngành xuất khẩu, EU đang thảo luận với Mỹ về các biện pháp giảm thuế và cơ chế quota cho các ngành như ô tô, thép và nhôm. Được biết, cuộc đàm phán liên quan đến "cơ chế bồi thường" cho phép các doanh nghiệp ô tô châu Âu đặt nhà máy tại Mỹ được miễn thuế một phần, nhưng một số quan chức lo ngại động thái này có thể dẫn đến đầu tư và chuyển dịch công suất sản xuất sang Mỹ, làm suy yếu sức cạnh tranh của ngành chế tạo EU.
Sự chia rẽ nội bộ kéo dài đàm phán
Hiện tại, nội bộ EU có sự khác biệt về việc "có nên nhanh chóng thỏa hiệp để đổi lấy ngừng bắn tạm thời" hay "giữ lập trường cứng rắn để giành thêm quyền lợi". Đức, Ý và các quốc gia hướng xuất khẩu khác muốn nhanh chóng đạt thỏa thuận để đảm bảo kênh xuất khẩu, trong khi Pháp, Tây Ban Nha và một số quốc gia Bắc Âu kêu gọi EU giữ lập trường mạnh mẽ hơn và thực hiện biện pháp đáp trả khi cần thiết.
EU đã thông qua quyết định áp đặt thuế lên hàng hóa Mỹ trị giá 21 tỷ euro như một phản ứng, và dự định đưa ra danh sách thuế bổ sung trị giá 95 tỷ euro mới, bao gồm các sản phẩm quan trọng của Mỹ như máy bay Boeing, ô tô Mỹ và rượu whisky Bourbon, để đối phó với chánh sách "thuế đối ứng" và thuế đặc biệt cho ô tô, kim loại mà chính quyền Trump có thể khởi động trong tương lai.
Biện pháp kiểm soát trong lĩnh vực chiến lược nằm trong tầm cân nhắc
Ngoài các biện pháp thuế quan, EU cũng đang thảo luận với các quốc gia thành viên về việc có nên áp dụng các biện pháp phản ứng thương mại vượt quá thuế quan, bao gồm kiểm soát xuất khẩu và hạn chế hợp đồng mua bán đối với các lĩnh vực chiến lược nhạy cảm của Mỹ, nhằm nâng cao quyền phát ngôn của EU trên bàn đàm phán.
Trọng tâm đàm phán của EU không chỉ giới hạn ở việc giảm tác động thuế quan trong ngắn hạn, mà còn chú ý đến khuôn khổ hợp tác dài hạn với Mỹ trong các lĩnh vực như thương mại số, an ninh kinh tế và hàng rào phi thuế quan. Bất kỳ thỏa thuận sơ bộ nào sắp ký kết có thể có độ dài ngắn và không có giá trị ràng buộc pháp lý, nhưng có thể giúp hai bên có được không gian đàm phán, tránh tình trạng hai bên đều chịu tổn thất do thuế cao qui mô lớn từ ngày 1 tháng 8 trở đi.
Kinh tế Âu - Mỹ đối mặt bóng đen thuế quan
Theo số liệu của Cục Thống kê châu Âu, tổng kim ngạch thương mại hàng hóa và dịch vụ giữa Âu - Mỹ dự kiến đạt 1,7 nghìn tỷ euro vào năm 2024, với giá trị giao dịch trung bình hàng ngày đạt 46 tỷ euro. Phân tích chỉ ra rằng, một khi áp dụng thuế quan toàn diện, cả hai bên Âu - Mỹ sẽ phải đối mặt với nhiều áp lực như chi phí chuỗi cung ứng tăng, giá tiêu dùng tăng và lợi nhuận doanh nghiệp sụt giảm, từ đó có thể ảnh hưởng đến dự báo tăng trưởng kinh tế của khu vực euro và Mỹ.
Báo cáo mới nhất của viện nghiên cứu châu Âu Bruegel đo lường rằng nếu Mỹ áp thuế 10%-25% đối với EU, GDP của EU sẽ giảm 0,3%, trong khi GDP của Mỹ sẽ giảm 0,7%, các ngành công nghiệp như ô tô, hàng không, rượu và sản xuất cao cấp sẽ bị ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng.
