Thanh khoản căng thẳng buộc chính sách phải "phanh gấp"
Bước vào tháng 12, chính sách tiền tệ của Mỹ bất ngờ có sự thay đổi đáng kể. Dựa trên cuộc họp trước đó, từ ngày 1 tháng 12, Cục Dự trữ Liên bang chính thức kết thúc quá trình thu hẹp bảng cân đối tài sản kéo dài hơn hai năm. Việc dừng lại trong năm cuối được coi là biểu hiện trực tiếp của áp lực thanh khoản ngày càng tăng cao.
Sau thời gian dài giảm tài sản, dự trữ dư thừa của hệ thống ngân hàng tiếp tục giảm, lãi suất vốn ngắn hạn thường xuyên có dấu hiệu biến động trong những tháng gần đây. Cơ quan quản lý lo ngại rằng nếu tiếp tục giảm tài sản nắm giữ, có thể gây căng thẳng cho thị trường tài chính ngắn hạn và ảnh hưởng đến hoạt động ổn định của các tổ chức tài chính. Việc dừng thu hẹp bảng tài sản được giải thích là để tạo ra một vùng đệm an toàn lớn hơn cho thanh khoản thị trường mà không thả lỏng lập trường chính sách.
Quy mô nợ cao gia tăng tính dễ tổn thương của tài chính
Bối cảnh khác của việc tạm dừng thu hẹp bảng tài sản là nợ liên bang của Mỹ tăng lên mức kỷ lục mới. Với nhu cầu tài chính ngày càng lớn, lượng phát hành trái phiếu chính phủ khổng lồ đang gây áp lực lên khả năng hấp thụ của thị trường. Nếu cơ quan tiền tệ tiếp tục giảm trái phiếu nắm giữ, điều này có thể đẩy chi phí tài chính của chính phủ lên cao và làm gia tăng gánh nặng tài chính. Hiện tại, kinh tế Mỹ đang ở trong giai đoạn đan xen của nhiều yếu tố không chắc chắn, nếu lãi suất nợ xuất hiện biến động dữ dội hơn, sẽ tạo ra nhiều cú sốc lớn hơn cho môi trường tài chính tổng thể.
Do đó, trong bối cảnh áp lực nợ liên tục tăng, việc dừng cho thị trường hấp thụ thụ động lượng cung trái phiếu chính phủ nhiều hơn được coi là lựa chọn cần thiết để tránh sự kiềm chế lẫn nhau giữa chính sách tài khóa và tiền tệ.
Rủi ro kinh tế suy yếu thúc đẩy chính sách thận trọng hơn
Ngoài áp lực vốn và nợ, sự suy yếu của động lực kinh tế cũng được coi là lý do quan trọng để Cục Dự trữ Liên bang điều chỉnh bước tiến trong lúc này. Đầu tư doanh nghiệp chậm lại, sức bền tiêu dùng của dân cư suy giảm, và chỉ số sự hài lòng của ngành sản xuất duy trì ở mức thấp đều khiến chính sách tiền tệ cần tìm điểm cân bằng tinh tế hơn giữa ngăn chặn suy thoái kinh tế thêm nữa và kiểm soát lạm phát.
Mặc dù việc tạm dừng thu hẹp bảng tài sản không đồng nghĩa với việc mở lại chính sách nới lỏng định lượng, nhưng tín hiệu phát đi rõ ràng: Cục Dự trữ Liên bang không muốn tiếp tục làm suy yếu thanh khoản hệ thống trong thời kỳ nền kinh tế vẫn đang chịu áp lực. Đồng thời, do việc ngừng hoạt động của chính phủ dẫn đến khoảng trống dữ liệu kinh tế quan trọng, đánh giá tại cuộc họp quyết định lãi suất tháng 12 trở nên khó khăn hơn đáng kể, làm gia tăng tính thận trọng trong chính sách.
Kích thích cảm xúc thị trường ngắn hạn, nhưng ảnh hưởng trung dài hạn vẫn còn đó
Trong ngắn hạn, việc dừng thu hẹp bảng tài sản có lợi cho việc ổn định lãi suất tài trợ qua đêm, cải thiện tình hình thanh khoản của ngân hàng lớn, tạo động lực trực tiếp cho thị trường chứng khoán Mỹ, trái phiếu Mỹ và tài sản rủi ro toàn cầu. Thị trường mới nổi cũng vì thế mà hưởng lợi, áp lực dòng vốn ra ngoài giảm bớt, và vốn có thể quay trở lại thị trường chứng khoán và trái phiếu.
Nhưng từ góc nhìn trung dài hạn, rủi ro không biến mất theo cách này. Một số nhà phân tích dự kiến Cục Dự trữ Liên bang có thể chuyển hướng sang mở rộng kỹ thuật bảng tài sản để duy trì ổn định hệ thống tài chính. Tuy nhiên, trong bối cảnh thâm hụt tài khóa mở rộng và giá tài sản có thể cao, việc mở rộng này có thể bị xem là nợ hóa tiền tệ một cách gián tiếp, gia tăng tích lũy bong bóng thị trường. Đối với các nền kinh tế mới nổi, sự biến động dòng vốn xuyên biên giới theo đó cũng tăng, cần chú ý cao đến áp lực bong bóng tài sản và tỷ giá.
Bước ngoặt chính sách đã xuất hiện, nhưng con đường trong tương lai vẫn phụ thuộc vào dữ liệu
Việc tạm dừng thu hẹp bảng tài sản cho thấy chu kỳ thắt chặt sau đại dịch đã kết thúc, nhưng tuyệt đối không đồng nghĩa với sự trở lại của thời kỳ nới lỏng. Hướng đi của chính sách Cục Dự trữ Liên bang trong tương lai vẫn sẽ phụ thuộc chặt chẽ vào sự biến đổi của các chỉ số kinh tế, trong khi thị trường toàn cầu cũng sẽ liên tục tìm kiếm một điểm cân bằng mới giữa sự không chắc chắn và điều chỉnh chính sách.
